Umowa zlecenia dla studenta – ZUS, podatek i co podpisać

Wyjątek studencki — na czym polega?

Uczeń szkoły ponadpodstawowej lub student, który nie ukończył 26. roku życia, jest zwolniony z obowiązku opłacania składek ZUS z tytułu umowy zlecenia. Nie podlega ubezpieczeniom: emerytalnemu, rentowemu, wypadkowemu ani zdrowotnemu. To znaczące zmniejszenie kosztów — zarówno po stronie studenta, jak i zleceniodawcy.

Co to oznacza w praktyce?

Przy wynagrodzeniu brutto 3 000 zł student (do 26 lat) otrzyma na rękę ok. 2 280 zł (tylko zaliczka PIT). Niestatudent otrzymałby ok. 2 060–2 150 zł (po odjęciu ZUS i PIT). Różnica wynosi ~130–220 zł miesięcznie.

Warunki korzystania z wyjątku studenckiego

Status ucznia lub studenta — aktywna nauka w szkole ponadpodstawowej lub uczelni wyższej
Wiek poniżej 26 lat w dniu wykonywania zlecenia (nie: w dniu podpisania umowy)
Złożone przez studenta oświadczenie o statusie ucznia/studenta
Zleceniodawca musi przechowywać to oświadczenie w dokumentacji

Kiedy wyjątek studencki nie obowiązuje?

Sytuacja	ZUS z umowy zlecenia?
Student do 26 lat, brak etatu	Brak ZUS
Student do 26 lat + umowa o pracę	ZUS od etatu, brak ZUS z zlecenia
Student ukończył 26 lat w trakcie umowy	ZUS obowiązkowy od dnia 26. urodzin
Absolwent po ukończeniu studiów	ZUS obowiązkowy od dnia utraty statusu
Doktorant (studia III stopnia)	Zależy — sprawdź status w uczelni

Zwolnienie z podatku dla młodych do 26 lat (ulga dla młodych)

Osoby do 26. roku życia mogą korzystać z „ulgi dla młodych" — zwolnienia z podatku dochodowego przychodów z umów zlecenia do łącznej kwoty 85 528 zł w roku podatkowym. Powyżej tej kwoty przychody opodatkowane są na zasadach ogólnych. Aby zastosować ulgę, student składa zleceniodawcy oświadczenie (PIT-2 lub odrębne pismo).

Oświadczenie studenta — co powinno zawierać?

Student składa zleceniodawcy pisemne oświadczenie, że: (1) jest uczniem lub studentem, (2) nie ukończył 26 lat, (3) korzysta z ulgi dla młodych (jeśli chce zwolnienia z PIT). Zleceniodawca ma obowiązek zastosować te informacje do obliczenia należności i zachować oświadczenie przez 5 lat. Przeczytaj też: [Umowa zlecenie a ZUS – kiedy trzeba płacić składki?](/blog/umowa-zlecenie-zus)

Ważne — zmiana statusu w trakcie roku

Jeśli student ukończy 26 lat lub straci status studenta w trakcie roku, musi niezwłocznie poinformować zleceniodawcę o zmianie. Od tego dnia zleceniodawca zaczyna odprowadzać składki ZUS i zaliczkę na PIT.

FAQ

Czy student piszący pracę dyplomową (urlop dziekański) ma wyjątek studencki?

To zależy od statusu w uczelni. Formalnie status studenta trwa do dnia egzaminu dyplomowego lub skreślenia z listy studentów. Jeśli student jest formalnie zapisany na semestr — wyjątek obowiązuje. Urlopowani studenci mają status studenta — wyjątek działa.

Czy zleceniodawca musi sprawdzić, czy oświadczenie studenta jest prawdziwe?

Zleceniodawca w dobrej wierze może oprzeć się na złożonym oświadczeniu. Jeśli student podał nieprawdziwe informacje — odpowiedzialność (zaległe składki + odsetki) obciąża studenta. Warto jednak poprosić o zaświadczenie z uczelni.

Czy doktorant korzysta z wyjątku studenckiego?

Doktoranci (studia III stopnia, szkoły doktorskie) do 26. roku życia korzystają z wyjątku studenckiego tak samo jak studenci I i II stopnia. Po ukończeniu 26 lat — standard ZUS.

Ile wynosi ulga dla młodych w 2026 roku?

Limit przychodów zwolnionych z PIT w ramach ulgi dla młodych wynosi 85 528 zł rocznie (łącznie z przychodami z etatu, jeśli student pracuje na obu formach). Po przekroczeniu limitu — opodatkowanie na zasadach ogólnych (skala podatkowa 12% i 32%).