Kiedy warto wybrać najem okazjonalny?
Najem okazjonalny jest rozwiązaniem dla właścicieli mieszkań, którym zależy na bezpiecznym i szybkim odzyskaniu lokalu po zakończeniu umowy lub w razie problemów z najemcą. Wyeliminowanie długotrwałej procedury eksmisyjnej jest główną zaletą tej formy najmu. Jest szczególnie polecany przy wynajmie osobom nieznajomym lub długoterminowym wynajmem inwestycyjnym.
Wymagane dokumenty przy najmie okazjonalnym
1. Umowa najmu okazjonalnego
Pisemna umowa na czas określony (max 10 lat), z określonym czynszem, kaucją, warunkami wypowiedzenia i obowiązkami stron.
2. Akt notarialny najemcy
Oświadczenie najemcy o poddaniu się egzekucji w zakresie opróżnienia lokalu — sporządzane u notariusza. Koszt ok. 150–300 zł.
3. Wskazanie lokalu zastępczego
Najemca musi wskazać adres lokalu, do którego się wyprowadzi — z pisemną zgodą jego właściciela. Dokument aktualizuje się w razie zmiany.
Najem okazjonalny krok po kroku
Podpisanie umowy najmu okazjonalnego
Pierwszym krokiem jest sporządzenie i podpisanie właściwej umowy najmu. Musi być ona zawarta na czas określony (max 10 lat). W umowie powinny znaleźć się wszystkie standardowe zapisy dotyczące czynszu, opłat i kaucji, ale z wyraźnym zaznaczeniem, że jest to najem okazjonalny w rozumieniu ustawy o ochronie praw lokatorów.
Wskazanie lokalu zastępczego i zgoda właściciela
Najemca musi dostarczyć oświadczenie, w którym wskazuje inny lokal, w którym będzie mógł zamieszkać w przypadku eksmisji. Do tego oświadczenia należy dołączyć pisemną zgodę właściciela tamtego lokalu na zamieszkanie najemcy (z podpisem notarialnie poświadczonym, choć w praktyce często wystarcza zwykła forma pisemna, jeśli notariusz sporządzający główny akt taką akceptuje).
Wizyta u notariusza
Najemca udaje się do notariusza z podpisaną umową najmu i zgodą właściciela lokalu zastępczego. Notariusz sporządza oświadczenie najemcy o poddaniu się egzekucji i obowiązku opróżnienia lokalu w formie aktu notarialnego. Jest to kluczowy dokument, który pozwala pominąć drogę sądową przy eksmisji.
Zgłoszenie do Urzędu Skarbowego
Właściciel mieszkania ma 14 dni od dnia rozpoczęcia najmu na zgłoszenie zawarcia umowy najmu okazjonalnego do naczelnika urzędu skarbowego właściwego ze względu na miejsce zamieszkania właściciela. Na żądanie najemcy właściciel musi przedstawić potwierdzenie tego zgłoszenia. Bez zgłoszenia umowa traci status "okazjonalnej".
Najczęstsze błędy przy najmie okazjonalnym
- •Niedotrzymanie terminu zgłoszenia do US: Spóźnienie o choćby jeden dzień powoduje, że właściciel traci prawo do uproszczonej eksmisji, a umowa staje się zwykłym najmem.
- •Utrata lokalu zastępczego: Jeśli najemca straci możliwość zamieszkania w lokalu zastępczym, musi w ciągu 21 dni wskazać inny lokal. Jeśli tego nie zrobi, właściciel może wypowiedzieć umowę.
- •Brak aktu notarialnego: Sama umowa z wpisanym tytułem "okazjonalny" bez wizyty najemcy u notariusza nie ma mocy prawnej najmu okazjonalnego.
Procedura eksmisji w najmie okazjonalnym
W przypadku gdy umowa wygasła lub została wypowiedziana, a najemca nie opuszcza lokalu, właściciel nie musi zakładać sprawy o eksmisję. Wystarczy doręczyć najemcy żądanie opróżnienia lokalu, a po upływie terminu (min. 7 dni) złożyć w sądzie wniosek o nadanie klauzuli wykonalności aktowi notarialnemu. Z taką klauzulą idziemy bezpośrednio do komornika. Całość trwa zazwyczaj kilka tygodni, a nie kilka lat.
Wzór umowy najmu okazjonalnego
Stwórz umowęUMOWA NAJMU OKAZJONALNEGO LOKALU MIESZKALNEGO zawarta w [MIASTO], dnia [DD.MM.RRRR] STRONY: Wynajmujący: [IMIĘ I NAZWISKO], zamieszkały/-a w [ADRES], PESEL: [PESEL], zwany/-a dalej „Wynajmującym" Najemca: [IMIĘ I NAZWISKO], zamieszkały/-a w [ADRES], PESEL: [PESEL], zwany/-a dalej „Najemcą" § 1. PRZEDMIOT NAJMU 1. Wynajmujący oddaje Najemcy do używania lokal mieszkalny położony w: [PEŁNY ADRES], o powierzchni [POWIERZCHNIA] m². 2. Umowa zawierana jest na podstawie art. 19a–19e ustawy o ochronie praw lokatorów. § 2. CZAS TRWANIA Najem okazjonalny zawierany jest na czas określony do [DD.MM.RRRR] (max. 10 lat). § 3. CZYNSZ I OPŁATY 1. Czynsz miesięczny wynosi [KWOTA] zł, płatny do [DATA] każdego miesiąca. 2. Kaucja: [KWOTA] zł (max. 6-krotność czynszu). § 4. OŚWIADCZENIA NAJEMCY (WYMÓG USTAWOWY) 1. Najemca składa oświadczenie w formie aktu notarialnego o poddaniu się egzekucji i zobowiązaniu do opróżnienia lokalu po wygaśnięciu umowy (art. 777 § 1 pkt 4 KPC). 2. Najemca wskazuje lokal, do którego przeniesie się w razie wykonania egzekucji: [ADRES LOKALU]. 3. Właściciel lokalu zastępczego składa oświadczenie o wyrażeniu zgody. § 5. OBOWIĄZKI STRON 1. Najemca zobowiązuje się do używania lokalu wyłącznie w celach mieszkalnych. 2. Najemca ponosi odpowiedzialność za szkody wyrządzone w lokalu. § 6. WYPOWIEDZENIE I EKSMISJA W przypadku naruszenia warunków umowy Wynajmujący może ją wypowiedzieć z zachowaniem [7-dniowego / miesięcznego] okresu i domagać się opróżnienia lokalu w trybie egzekucji. § 7. POSTANOWIENIA KOŃCOWE 1. Wynajmujący zgłosi umowę do właściwego Urzędu Skarbowego w ciągu 14 dni. 2. Umowę sporządzono w dwóch jednobrzmiących egzemplarzach. Wynajmujący: .................................. Najemca: ..................................
Wzór poglądowy — dane w nawiasach [ ] należy uzupełnić przed podpisaniem.